Een faillissement

einde of nieuw begin?

Een faillissement: einde of nieuw begin?

Vorig jaar is een record aantal faillissementen van bedrijven en particulieren uitgesproken. Daar waar vroeger over een faillissement gezwegen werd, lijkt het nu eerder andersom. Je moet als ondernemer bijna verplicht bij een praatgroepje als je nog geen faillissement achter je naam hebt staan. Overdreven?

Doorstart vóór faillissement

Niet als je weet dat er al jaren wordt gewerkt aan wijziging van de Faillissementswet, waarin een grotere rol voor de surseance van betaling is weggelegd. Denk ook aan de bijna onopgemerkte introductie van de zogenaamde ‘pre-pack’. Hierbij bereidt een stille bewindvoerder een doorstart voor voordat de onderneming failliet wordt verklaard. Hierdoor kan al op de dag van faillietverklaring zelf de succesvolle doorstart een feit zijn.

Schuldeisers

Het faillissement is tegenwoordig dus meer dan een enkele bedrijfsstaking en liquidatie. Het dwingt de schuldeisers om akkoord te gaan met het afwaarderen van hun vorderingen, terwijl de onderneming zelf bewaard blijft. Het voordeel hiervan is dat kapitaal en werkgelegenheid beter behouden blijven. De schuldeisers zelf kunnen gebaat zijn bij het voortbestaan van hun afnemer.

Curator als waakhond

Deze nieuwe functie van het faillissement schept wel nieuwe verantwoordelijkheden voor de ondernemer. Deze moet beseffen dat al zijn handelen onder een vergrootglas wordt gelegd. De curator treedt op als waakhond van de schuldeisers. Deze hebben immers veel te slikken. Gelukkig voor hen is de kwaliteit van afwikkeling van faillissementen verbeterd.

Persoonlijk aansprakelijk bij faillissement

De curator beschikt over wettelijke gereedschappen om onrechtmatig handelen aan de kaak te stellen. Een van de belangrijkste is de wettelijke bestuurdersaansprakelijkheid. Het bestuur is verantwoordelijk voor tijdige publicatie van de jaarcijfers en het bijhouden van een deugdelijke boekhouding. Als de jaarcijfers te laat zijn gepubliceerd en/of de boekhouding niet deugt, is er volgens de wet sprake van onbehoorlijk bestuur.

De bestuurder is dan persoonlijk aansprakelijk voor het volledige faillissementstekort, tenzij hij aantoont dat er een andere belangrijke oorzaak van het faillissement valt aan te wijzen. Dat moet hij dan wel kunnen staven.

Deponeert u steeds tijdig uw jaarcijfers en beschikt u over een deugdelijke boekhouding? Goed zo, u bent uniek! Veel ondernemingen publiceren namelijk te laat. En voor de curator, van huis uit jurist, is niets makkelijker dan de boekhouding verwerpen en de bestuurder aanspreken.

Lief dagboek en het faillissement

Elke ondernemer doet er daarom goed aan om de ontwikkelingen in de onderneming te documenteren. Een klinkend financieel jaarverslag alleen is onvoldoende. Minstens zo belangrijk is het om het eigen dossier op orde te hebben en het beleid te kunnen verantwoorden. Bij belangrijke beslissingen, zoals dividend uitkeren, grote verplichtingen aangaan, investeren of saneren, moet de verantwoordelijke ondernemer laten zien dat hij de voors en tegens heeft herkend en tegen elkaar afgewogen. Een praatgroepje is dus nog net niet nodig, een lief dagboek wel!